અમેરિકાના પૂર્વ ઉપરાષ્ટ્રપતિ ડિક ચેનીનું અવસાન:સૌથી શક્તિશાળી ઉપરાષ્ટ્રપતિ ગણાતા, ચેનીની સૂચના પર જ ઇરાક પર હુમલો થયો હતો
અમેરિકાના ભૂતપૂર્વ ઉપરાષ્ટ્રપતિ ડિક ચેનીનું 84 વર્ષની વયે અવસાન થયું છે. તેમના પરિવારે મંગળવારે એક નિવેદન બહાર પાડીને જણાવ્યું હતું કે તેમનું નિધન ન્યુમોનિયા અને હૃદય રોગથી થયું હતું. ચેનીએ 2001 થી 2009 સુધી રાષ્ટ્રપતિ જ્યોર્જ ડબલ્યુ. બુશના શાસનકાળમાં પદ સંભાળ્યું. તેમને અમેરિકાના સૌથી શક્તિશાળી ઉપરાષ્ટ્રપતિ માનવામાં આવતા હતા. તેમણે જ દાવો કર્યો હતો કે ઇરાક પાસે ઘાતક શસ્ત્રો છે. તેમની સલાહ પર જ રાષ્ટ્રપતિ બુશે ઇરાક પર આક્રમણનો આદેશ આપ્યો હતો. તેમના છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં તેઓ પાર્ટીમાં એકલા પડી ગયા, તેમણે ટ્રમ્પને ‘કાયર’ અને અમેરિકા માટે સૌથી મોટો ખતરો ગણાવ્યા. તેમણે 2024ની રાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણીમાં વિપક્ષી નેતા કમલા હેરિસને મત આપ્યો. પાંચ વાર હૃદયરોગનો હુમલો ચેની લગભગ આખી જિંદગી હૃદયની સમસ્યાઓથી પીડાતા રહ્યા. 1978 થી 2010ની વચ્ચે તેમને પાંચ વાર હૃદયરોગના હુમલા આવ્યા. તેમને 37 વર્ષની ઉંમરે પહેલો હુમલો આવ્યો હતો. તેમને છેલ્લો હુમલો 2010માં આવ્યો હતો, ત્યારબાદ 2012માં તેમનું હૃદય પ્રત્યારોપણ થયું. તેમણે 2001થી તેમના હૃદયના ધબકારાને નિયંત્રિત કરવા માટે એક મશીન પહેર્યું હતું. તેમણે તેને ‘વિજ્ઞાનનો ચમત્કાર’ ગણાવ્યો. ડોક્ટરોએ તેમને બચવાના એક તેજસ્વી ઉદાહરણ તરીકે બિરદાવ્યા, કારણ કે મોટાભાગના દર્દીઓ આવા સતત હુમલાઓમાંથી બચી શકતા નથી. અભ્યાસમાં નબળા અને કોલેજમાંથી કાઢી મૂકવામાં આવ્યા હતા રિચાર્ડ બ્રુસ ચેનીનો જન્મ 30 જાન્યુઆરી, 1941ના રોજ નેબ્રાસ્કામાં થયો હતો. તેઓ વ્યોમિંગમાં મોટા થયા અને તેમની હાઇસ્કૂલની પ્રેમિકા લિન વિન્સેન્ટ સાથે લગ્ન કર્યા. ચેનીએ યેલ યુનિવર્સિટીમાં અભ્યાસ કર્યો હતો, પરંતુ નબળા શૈક્ષણિક પ્રદર્શનને કારણે તેમને કાઢી મૂકવામાં આવ્યા હતા. બાદમાં તેમણે વ્યોમિંગ યુનિવર્સિટીમાંથી રાજકીય વિજ્ઞાનમાં બીએ અને એમએની ડિગ્રી મેળવી. તેમણે રિચાર્ડ નિક્સનના રાષ્ટ્રપતિ કાર્યકાળ દરમિયાન વોશિંગ્ટનના રાજકારણમાં પ્રવેશ કર્યો અને બાદમાં રાષ્ટ્રપતિ ગેરાલ્ડ ફોર્ડના ચીફ ઓફ સ્ટાફ બન્યા. તેઓ 1978માં વ્યોમિંગથી કોંગ્રેસ માટે ચૂંટાયા અને સતત છ ટર્મ જીત્યા. 1989માં રાષ્ટ્રપતિ જ્યોર્જ એચ.ડબ્લ્યુ. બુશે તેમને સંરક્ષણ સચિવ તરીકે નિયુક્ત કર્યા, જ્યાં તેમણે 1991ના ગલ્ફ યુદ્ધ દરમિયાન કુવૈતમાંથી ઇરાકી દળોને હાંકી કાઢવાની દેખરેખ રાખી. બિલ ક્લિન્ટનના રાષ્ટ્રપતિ કાર્યકાળ દરમિયાન, તેઓ હેલિબર્ટન કંપનીના સીઈઓ બન્યા. 2000માં જ્યારે જ્યોર્જ ડબલ્યુ. બુશ રાષ્ટ્રપતિ પદના ઉમેદવાર બન્યા, ત્યારે ચેનીને ઉપરાષ્ટ્રપતિ તરીકે પસંદ કરવામાં આવ્યા. ડિક ચેનીએ કેદીઓના ત્રાસને ટેકો આપ્યો હતો 11 સપ્ટેમ્બર, 2001ના રોજ આતંકવાદીઓએ યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ પર હુમલો કર્યો ત્યારે ચેની વ્હાઇટ હાઉસમાં હતા. તેમણે જાહેરાત કરી કે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ આતંકવાદનો સંપૂર્ણ તાકાતથી જવાબ આપશે. તેમણે યુદ્ધ વ્યૂહરચના ઘડવામાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી અને ‘પ્રી-એમ્પ્ટીવ વોર’ની નીતિને પ્રોત્સાહન આપ્યું. ચેની માનતા હતા કે ઇરાક પાસે વિનાશક શસ્ત્રો છે અને સદ્દામ હુસૈન અલ-કાયદા સાથે જોડાયેલા હતા. આ આધાર પર અમેરિકાએ 2003માં ઇરાક પર આક્રમણ કર્યું. જોકે, પછીની તપાસમાં જાણવા મળ્યું કે ઇરાક પાસે આવા કોઈ શસ્ત્રો નથી. ચેનીએ પાછળથી 2005માં જણાવ્યું હતું કે તે સમયે તેમની પાસે રહેલી માહિતી પર તેમણે આધાર રાખ્યો હતો. ચેની કસ્ટડીમાં પોલીસ પૂછપરછની ક્રૂરતામાં માનતા હતા. તેમણે વોટરબોર્ડિંગ, ઊંઘનો અભાવ અને લાંબા સમય સુધી કેદ જેવી પદ્ધતિઓનો બચાવ કર્યો. વોટરબોર્ડિંગમાં કેદીને પીઠ પર બાંધીને, તેમના ચહેરાને કપડાથી ઢાંકીને, અને પછી સતત તેમના પર પાણી રેડવાનો સમાવેશ થાય છે. આ તેમને શ્વાસ લેતા અટકાવે છે, જેનાથી તેમને એવું લાગે છે કે તેઓ ડૂબી રહ્યા છે અથવા શ્વાસ લેવામાં અસમર્થ છે, પરંતુ તેઓ ખરેખર મૃત્યુ પામતા નથી. ચેનીએ કહ્યું કે આવા પગલાં રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા માટે જરૂરી છે અને આતંકવાદી હુમલાઓને રોકવામાં મદદ કરે છે. ટ્રમ્પ વિરુદ્ધ કમલા હેરિસને મત આપ્યો પોતાની રાજકીય કારકિર્દી દરમિયાન, ચેનીનો પોતાના જ રિપબ્લિકન પાર્ટી સાથે સંઘર્ષ થયો. જ્યારે ટ્રમ્પે 2020ના ચૂંટણી પરિણામો સ્વીકારવાનો ઇનકાર કર્યો અને 6 જાન્યુઆરી, 2021ના રોજ કેપિટોલ રમખાણો થયા, ત્યારે ચેનીએ ટ્રમ્પની ટીકા કરી અને તેમને અમેરિકન ઇતિહાસનો સૌથી મોટો ખતરો ગણાવ્યો. ચેનીએ 2024માં કહ્યું હતું કે તેઓ કમલા હેરિસને મત આપશે કારણ કે ‘દેશ અને બંધારણનું રક્ષણ કરવું એ પક્ષથી ઉપર છે.’